Wat zien we op dit raam?  

Op dit raam zien de apostelen Mattheus en Lucas. Zij zijn leerlingen van Jezus.  
Een evangelie is een stuk tekst dat een leerling van Jezus over Zijn lessen heeft opgeschreven in de Bijbel.  
In de evangeliën van Mattheus en Lucas die op dit raam staan, gaat het over engelen.  
In Lucas 15:10 staat: “Ik zeg jullie dat op dezelfde manier de engelen van God blij zullen zijn over één slecht mens die gaat leven zoals God het wil.” 
Mattheus 18:10 staat ook op dit raam: Jezus zei: “Let er goed op dat jullie niet doen alsof de kleine kinderen helemaal niet meetellen. Want Ik zeg jullie dat hun engelen aldoor erg dicht bij mijn hemelse Vader mogen komen.” 
 
Daarom staan Tobias en Rafaël waarschijnlijk op hetzelfde raam; Rafael is een aardsengel die hulp bood aan Tobias, een kind. Dit raam wil ons dus meer leren over het bestaan en de rol van verschillende engelen. 

Het verhaal van Tobias en aardsengel Rafaël

Tobias’ vader Tobit was blind geworden en kon niet meer werken. Hij stuurde Tobias naar Medië om geld op te halen dat hij iemand die daar woonde had uitgeleend. Toen Tobias op weg ging, kwam hij Rafaël tegen. Hij ging met Tobias mee om hem op zijn reis te beschermen.  

Op een dag liepen ze door een diepe rivier. Tobias werd door een vis onder water geduwd en lastiggevallen. Tobias werd bang. Rafaël zei dat hij de vis weg moest jagen met zijn wandelstok. Toen Tobias weer veilig was, vroeg hij waarom Rafaël hem niet geholpen had. Rafaël zei dat hij zijn hulp niet nodig had. 

Aangekomen in Medië ging Tobias het geld ophalen en ontmoette hij Sara. Hij werd verliefd op haar en het stel wilde trouwen. Sara vertelde aan Rafaël dat ze werd lastiggevallen door de demon Asmodeus. Hij vermoordde uit jaloezie iedere man met wie Sara trouwde. Zo waren er al zes mannen gestorven. Rafaël zei dat ze ingewanden van de vis moest verbranden die Tobias eerder had gevangen. Dat deed ze en de stank van verbrande vis liet de demon verschrompelen.  

Toen Tobias en Sara terugkwamen van de reis zei Rafaël dat ze een pasta moesten maken van de ogen van de vis en die op de ogen van Tobit moesten smeren. Toen ze dat deden, kon de oude man weer zien.  

Wie is aardsengel Rafaël? 

Aardsengel Rafaël is de beschermheilige van vissers, reizigers en genezers. Hij wordt ook wel de hemelse dokter genoemd, als aardsengel van genezing. Zijn naam betekent in het Hebreews: ‘God geneest’ of ‘Hij die geneest’. De taken van Rafaël zijn:  

• Troost en genezing aan de zieken geven 
• Mensen redden en genezen die last hebben van demonen of demonische krachten 
• Dokters, genezers, apothekers en farmaceuten goede raad geven  
• Reizigers beschermen en genezen 

De katholieke Kerk ziet Rafaël ook als heilige voor deze taken. Hij is daarmee een van de drie aardsengelen die door de Kerk worden geëerd als heilige, samen met aardsengel Gabriël en Michaël. Aardsengelendag wordt op 29 september gevierd.  

Wie zijn Rachel en Jakob? 

Rachel en Jakob zijn een echtpaar. Jakob is aardsvader: een van de eerste vaders in de stamboom van Jezus. Jakob was meteen smoorverliefd toen hij de mooie Rachel ontmoette en wilde zelfs zeven jaar voor haar vader werken, als hij daarna met haar mocht trouwen.  

Kinderen krijgen was voor Rachel heel moeilijk  

Rachel was een schoonheid, maar kon geen kinderen krijgen. Om Jakob toch kinderen te kunnen geven, werd Rachel in de huwelijksnacht stiekem verwisseld met haar jongere zus Lea, die wel vruchtbaar was. Uiteindelijk werd Rachel nog twee keer moeder, van Josef en Benjamin. Ze stierf tijdens de bevalling van Benjamin, die ze zelf Ben-oni noemde.  

Waarom zie je Rachel om ‘haar’ kinderen huilen op dit raam? 

Jakob rouwde vreselijk om het verlies van Rachel. Hij hield zo veel van haar, dat haar zoons zijn favoriete kinderen werden. Die liefde en het bijbehorende verhaal gingen een eigen leven leiden. In de Bijbel wordt Rachel beschreven als een symbool voor alle moeders van Israël. De Rachel op dit raam huilt dus niet voor Josef en Benjamin, maar voor alle kinderen die iets gruwelijks hebben meegemaakt.  

De ontwerper van dit raam: Lambert Hezenmans 

Lambert Hezenmans (1841-1909) ontwierp dit raam, samen met nog veel andere ramen in de Sint-Jan. Hij was een belangrijke architect die een grote rol heeft gespeeld in de restauratie van de kathedraal. Hij kreeg op zijn twaalfde al les in handtekenen, bouwkundig tekenen, schilderen en boetseren aan de Koninklijke School voor Nuttige en Beeldende Kunsten.  

In de tijd van Hezenmans was de Sint-Jan in zijn slechtste staat ooit en niet veel meer dan een bouwval. Maar door het werk van onder andere Hezenmans kreeg de Sint-Jan zowel aan de binnen-als de buitenkant grote vernieuwingen en restauraties. Hezenmans werd in heel Nederland beroemd en werkte ook mee aan de restauraties van andere kerken en belangrijke gebouwen, zoals stadshuizen en torens. Maar het grootste werk bleef hij doen voor de Sint-Jan, vijftig jaar lang. Daarvoor is hij nog geridderd in de Orde van Oranje-Nassau.  

Foto van het raam: Rens Janssens