De voorzitter van SchuldHulpMaatje Den Bosch verzorgt ook gastcolleges aan het Koning Willem I College in Den Bosch. Docent burgerschap en levensvaardigheden Ryan ziet hoe belangrijk het is dat er een koppeling naar het echte leven wordt gemaakt als het over iets essentieels gaat als geldzaken. Hij zorgt ervoor dat het klaslokaal een veilige haven is om over gevoelige zaken te praten, als de gastcolleges zijn gegeven.

Kwetsbaarheid voorop om taboes te doorbreken

In Ryans vak is het van groot belang dat de lesstof levendig aan de studenten wordt gebracht. In zijn lokaal worden er serieuze uitdagingen en problemen besproken. En dat is niet uit boeken te leren. “Mijn lessen moeten leerlingen vooral meenemen in de praktijk, in plaats van dat zij een een hoog cijfer moeten halen voor een toets. Schulden, verslavingen, verwaarlozing: ik behandel taboeonderwerpen. Om daarin te slagen, moet je je kwetsbaar durven stellen. Dat geldt voor mijzelf en de studenten. Als je erin slaagt om een kwetsbaar gesprek aan te gaan, bestaan taboes niet meer.

Het taboe van schulden?

Ryan doorbreekt taboes met de wetenschap dat iedereen denkt dat er over bepaalde zaken een algemene kennis is, die bij veel mensen stiekem ontbreekt. Waar het schuurt, is dat de mensen dat niet weten, of misschien nog erger: niet toe durven te geven dat ze iets niet weten.
“Op de leeftijd van de jongeren aan wie ik lesgeef, wordt verwacht dat ze ineens alles over de volwassen verantwoordelijkheden weten en die ook perfect nakomen. Terwijl oudere volwassenen soms ook maar wat aanmodderen. Jongeren kunnen de volwassen wereld niet meteen begrijpen. Het gat wat dáár valt, gebruik ik in mijn voordeel om taboes niet als zodanig te zien. ‘Iedere situatie is anders, maar daar wordt niet altijd over gepraat. Daardoor is de kans groot dat je een vertekend beeld hebt, of iets niet begrijpt. Dat is niet raar. Daarom praten we erover, in plaats van het belachelijk of niet-bespreekbaar te maken,’” geeft hij zijn studenten mee. En zo worden ook uitgavenpatronen en schulden bespreekbaar: geld is iets wat je tegenkomt. Je moet leren hoe je ermee om moet gaan, maar je mag ook weten dat het in de klas bespreekbaar is.

Een ‘normaal’ uitgavenpatroon

Omdat de hersenen van jongeren nog groeien, beseffen ze nog niet helemaal wat de gevolgen zijn van hun acties. Bedrijven als Klarna spelen daarop in: ‘koop nu, betaal later’ is iets waar jongeren gevoelig voor zijn.
“Bovendien zien jongeren online dingen die zij ook meten te ‘moeten’ omdat anderen het hebben. Dat verhoogt het risico op schulden, omdat er van alles wordt gekocht om maar ‘bij te blijven,” zegt Ryan. “Bovendien zie je op sociale media vaak alleen hoogtepunten van andermans leven. In vergelijking lijk jij dan ‘niks’ te hebben.
Na de gastles leer ik mijn studenten dat dat extremen zijn, waar de waarheid veel genuanceerder is. Ik zoek een gezonde middenweg en leer ze wat normaal is en wat normaal lijkt. Bovendien geef ik ze mee: ‘Je kan je rijk voelen, en rijk zijn’. Dat verschil is groot en erg belangrijk.”

Onderdeel van de samenleving

Ryan ziet dat kerken en soortgelijke instellingen belangrijke en prettige hoeksteen van de samenleving zijn. “Met of zonder religieuze overtuigingen is het belangrijk dat iedereen zich onderdeel van de samenleving voelt. De kerk en diaconie kunnen vanuit hun uitgangspunt van naastenliefde daar een belangrijke rol in spelen. Het is daarom fijn dat de kerken samenwerken met instanties als SchuldHulpMaatjes. Steeds meer dingen gebeuren online. Zo sluiten fysieke winkels vaker vanwege online concurrentie. Zo wordt het lastiger om mensen tegen te komen en te weten waar de samenleving samenkomt en is. Met organisaties als SchulpHulpMaatjes die hulp bieden en plekken zoals de kerk die iedereen verwelkomt, blijft de samenleving in meerdere opzichten het vangnet wat het hoort te zijn.”